Η πρωτοπόρος ερευνήτρια και κορυφαία περιβαλλοντική ακτιβίστρια άφησε την τελευταία της πνοή στην Καλιφόρνια σε ηλικία 91 ετών, αφήνοντας πίσω της μια παρακαταθήκη επιστημονικής γνώσης και οικολογικής δράσης.

Η Τζέιν Γκούνταλ, μία από τις πιο εμβληματικές μορφές της παγκόσμιας περιβαλλοντικής δράσης, έφυγε από τη ζωή στην Καλιφόρνια σε ηλικία 91 ετών. Ο θάνατός της, την ώρα που βρισκόταν σε περιοδεία ομιλιών, ανακοινώθηκε με ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης από το Ίδρυμα Jane Goodall, χωρίς να διευκρινίζεται η ακριβής ημερομηνία.

Η Βρετανίδα ερευνήτρια κατέκτησε τη διεθνή επιστημονική κοινότητα αλλά και το ευρύ κοινό, καταγράφοντας τη μοναδική συμπεριφορά των άγριων χιμπατζήδων στην Ανατολική Αφρική. Χάρη στις παρατηρήσεις της αποδείχθηκε ότι τα πρωτεύοντα αυτά ζώα κατασκεύαζαν και χρησιμοποιούσαν εργαλεία, κατανάλωναν κρέας, συμμετείχαν σε τελετουργίες όπως οι «χοροί της βροχής» και οργανώνονταν ακόμη και σε πολεμικές συγκρούσεις.

J. Goodall ή αλλιώς παίρνοντας κουράγιο από έναν ζωντανό θρύλο: Οι σπουδές μου στο πανεπιστήμιο

Ήταν μόλις 29 ετών, το καλοκαίρι του 1963, όταν η National Geographic Society, που χρηματοδοτούσε τις έρευνές της στο Καταφύγιο Χιμπατζήδων του Γκόμπε στην Τανζανία, δημοσίευσε ένα εκτενές αφιέρωμα 37 σελίδων. Εκεί η Γκούνταλ παρουσίαζε τη ζωή της Φλο, του Ντέιβιντ Γκρέιμπιαρντ, της Φίφι και άλλων μελών της ομάδας χιμπατζήδων που μελετούσε. Το άρθρο συνοδευόταν από τις φωτογραφίες του Ολλανδού φωτογράφου άγριας ζωής Χούγκο βαν Λόουικ, με τον οποίο αργότερα παντρεύτηκε.

Από την επιστήμη στον ακτιβισμό

Με το πέρασμα των χρόνων, η Γκούνταλ ξεπέρασε τα όρια της ακαδημαϊκής έρευνας. Έγινε φωνή για την προστασία των ζώων και του περιβάλλοντος, ταξιδεύοντας ακατάπαυστα ανά τον κόσμο για να μιλήσει για την ανάγκη διατήρησης των οικοσυστημάτων. Το 1977 ίδρυσε το Jane Goodall Institute, το οποίο δραστηριοποιείται μέχρι σήμερα σε περισσότερες από 30 χώρες, προωθώντας προγράμματα προστασίας άγριας ζωής, βιώσιμης ανάπτυξης και περιβαλλοντικής εκπαίδευσης. Σημαντικό μέρος της κληρονομιάς της είναι και το πρόγραμμα Roots & Shoots, που ξεκίνησε το 1991 και εμπνέει νέους ανθρώπους να αναλάβουν δράση για το περιβάλλον και την κοινωνία.

Διεθνής αναγνώριση

Η Γκούνταλ τιμήθηκε με δεκάδες διακρίσεις και βραβεία, μεταξύ των οποίων το Τάγμα της Βρετανικής Αυτοκρατορίας (DBE) από τη βασίλισσα Ελισάβετ Β΄, το Βραβείο Κιότο και το Βραβείο Τάμπλερ για το Περιβάλλον. Ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών την ανακήρυξε Αγγελιοφόρο της Ειρήνης, ενώ πανεπιστήμια σε όλο τον κόσμο τής απένειμαν τιμητικούς τίτλους.

Η Δρ. Τζέιν Γκούντολ προειδοποιεί την ανθρωπότητα

Μια ζωή αφοσιωμένη στη φύση

Παρά τη διεθνή αναγνώριση και τη φήμη της, η Γκούνταλ παρέμεινε μέχρι το τέλος σεμνή, με την αφοσίωσή της να παραμένει προσηλωμένη στους χιμπατζήδες που πρώτοι την ενέπνευσαν. «Εκείνοι μου έμαθαν ότι δεν είμαστε οι μόνοι με νόηση, συναισθήματα και κοινωνικούς δεσμούς», είχε πει σε μία από τις τελευταίες ομιλίες της. Η παρακαταθήκη της δεν περιορίζεται μόνο στην επιστήμη, αλλά και στη διαρκή υπενθύμιση ότι ο άνθρωπος αποτελεί μέρος της φύσης και οφείλει να ζει σε αρμονία μαζί της.